top of page

İş Yerinde “Yardım İsteme Davranışı”

3 saat önce
2 dakikada okunur

İşyerinizde sakin başlayan bir sabah bir kaç revize talebi, ard arda gelen mailler, bir anda çıkan anlık krizlerle bir kaosa dönüşebilir. Hatta günlük işlerin bile biriktiği ve 8 kollu bir ahtapot olsak bile yetişemeyeceği durumlar yaşanabilir. Böyle anlarda yapmamız gereken kafamızı kaldırıp bize en doğru desteği verebilecek çalışma arkadaşımıza seslenmektir. Fakat bu kadar kolay gözüken bir süreç neden gözümüzde kocaman aşılamaz bir dağ yoluna dönüşüyor? Neden bir çağrı ile biriken bu işleri bir başkası ile paylaşamıyoruz. Bu haftaki yazımızda sizlerle bunu incelemek istedik.


Çalışırken Neden Yardıma İhtiyaç Duyarız?


İşimizde yardım istemek sadece yetiştirememek ile karakterize edilemez. Bir iş kolu için bir ekip düzenlenmiş ve işe alınmışsa bunun bir sebebi de uzmanlık alanların ve yetkinliklerin farklı olmasıdır. Bazen önünüze gelen iş sadece sizin uzman bilginizden fazlasını ihtiyaç duyar. Yardımlaşmanın en temel gerekçelerinden biri budur. Bunun yanında iş yükünün bazı zamanlarda tek kişinin kaldıramayacağı kadar büyüdüğü durumlar da oluşabilir, yerinizden kalkmadan tüm işi en yüksek hızda halletmeye çalışsanız bile bitemeyecek görevler mail kutunuza düşmüş olabilir.  Bu sebeplerin yanında yardım isteyebilmenin sağladığı sosyal katılımı da görmezden gelmek istemeyiz; bir işi paylaşmak, bir konu üzerinde birlikte kafa yormak size iş arkadaşınıza bir adım daha yaklaştırabilir.


Yardım İsterken Neden Zorlanıyoruz?


Yardım istemek hem işimizi çözmemize hem de daha az yorulmamıza sebep olacakken neden biz bunu yaparken bu kadar zorlanıyoruz. Bu sorunun altında psikososyal sebepler bizlere göz kırpıyor. Psikolojik arkaplanımıza kazınan yetersizlik hissi ve güçsüz görünme korkusu bu sorunun başlıca sebeplerinden gibi gözüküyor fakat kaçırdığımız bir nokta var. Yardım isteme davranışının doğal arka yüzü. Bu davranışın altında kendi sınırlılıklarını farkında olmak ve kişisel gelişim için öğrenme adımı var. Aslında bizim güçsüzlük olarak gözükmesinden korktuğumuz yardım istemek, kendi sınırını görebilecek kadar yüksek bir farkındalık ve gelişmeye yoğun bir açlık hissi barındırıyor.

Pek tabii ki sadece yetersizlik hissini suçlayamayız, yapılan bir araştırmaya* göre Türkiye gibi toplulukçu kültürlerde yardım istemek grup uyumunu bozma, başkalarına yük olma veya ilişkisel dengeyi sarsma kaygısı yaratabiliyor. Bu sorun ile de sizlere başka bir blog yazımızda sunduğumuz iş yerinde iyi bir psikolojik güvenlik iklimi inşa ederek -yada inşa edilmesini destekleyerek- başa çıkmaya çalışabiliriz.


Yardım Almamanın Maaliyeti


İhtiyacımız varken yardım istememek birbirini takip eden bir döngünün ilk adımı olabilir. Yetiştiremeyeceğiniz bir iş için yardım istememek; elinizdeki işi halledemeniz ve diğer işlerle birikerek bir dağ oluşturmasına sebep olur. Bu büyüyen halüsyonel dağ ise bize yoğun bir başarısızlık hissi ve tükenmişlik olarak geri dönebilir. Çalışma hayatınızda bir fark yaratmaya başlamak bazen bir adımı atmakla başlar. Bizim size ufak bir önerimiz en geç ilk yardıma ihtiyaç duyduğunuzda ekip arkadaşınıza seslenmekle bu ilk adımı atmak olabilir. 


*Lua, V. Y. Q., Majeed, N. M., Hartanto, A., & Leung, A. K. -y. (2022). Help-Seeking Tendencies and Subjective Well-Being: A Cross-Cultural Comparison of the United States and Japan. Social Psychology Quarterly, 85(2), 164-186. https://doi.org/10.1177/01902725221077075

 
 
bottom of page